Marian Gorzkowski (1830-1911)

<!–[endif]–>Sekretarz i skarbnik Szkoły Sztuk Pięknych, najbliższy współpracownik, domownik i powiernik Jana Matejki. Autor dziennika prowadzonego w ciągu 17 lat życia mistrza, który – opublikowany w 1898 r. – stał się nieomal przyczyną skandalu, gdyż ujawniał rodzinne problemy wielkiego artysty. Znajomość z Matejką stopniowo przerodziła się w zażyłość, stałą współpracę, przyjaźń. Gorzkowski najpierw udzielał lekcji francuskiego synowi Matejki – Tadeuszowi, później stał się sekretarzem i wyręczał artystę w wielu codziennych sprawach. Zapisywał bieżące wydarzenia, relacjonował przebieg twórczości mistrza, odnotowywał interpretacje dzieł. Dzienniki Gorzkowskiego stały się prawdziwą skarbnicą wiedzy o artyście, źródłem o ogromnej wartości, przekazującym wiele wypowiedzi i poglądów mistrza, bezpośrednią relacją o jego życiu codziennym. Bardzo często przebywał z Matejką w krzesławickim dworku. Jego twarz i sylwetka widnieje na wielu obrazach twórcy: w „Bitwie pod Grunwaldem” jest rycerzem, który dusi Krzyżaka, siedząc mu na karku, w „Hołdzie pruskim” występuje jako szlachcic z dwójką dzieci, objaśniając trzymanej na ręce córeczce rozgrywające się wydarzenia, w „Wernyhorze” jest pisarzem, który skrzętnie notuje treść przepowiedni. Zmarł w Krakowie.

marzec 7th, 2008

Wstecz